Gezondheidskloof groeit door gebrek aan diverse donors

Gezondheidskloof groeit door gebrek aan diverse donors

02-03-2026 (10:30) - Campagnes

De kans op overleving na een transplantatie of bloedtransfusie is kleiner voor Nederlanders met een niet-westerse achtergrond. De oorzaak: een structureel tekort aan donors met dezelfde afkomst. Stichting Sanquin Bloedvoorziening, Stichting Matchis en Nederlandse Transplantatie Stichting luiden daarom de noodklok en lanceren, in opdracht van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, de landelijke campagne ‘Donor van Ons’, ontwikkeld door bureau Maak.

Met ‘Donor van Ons’ kiezen de drie organisaties voor een gezamenlijke aanpak, inclusief campagnefilm, online platform en inzet van influencers. De inzet is helder: het donorbestand moet een betere afspiegeling worden van de samenleving. Niet alleen vanuit medisch perspectief, maar ook om groeiende gezondheidsverschillen te voorkomen.

De organisaties wijzen op een groeiende mismatch in de donorbestanden. Genetische varianten zoals HLA-typen en specifieke bloedgroepantigenen verschillen per bevolkingsgroep. Wanneer donors met een vergelijkbare genetische achtergrond ontbreken, moeten patiënten langer wachten of krijgen zij een minder ideale match. Dat vergroot de kans op complicaties en extra medicatie. Met het oog op een samenleving waarin in 2060 naar verwachting 40% van de bevolking een migratieachtergrond heeft, dreigt die ongelijkheid verder toe te nemen.

Opvallend is dat bereidheid tot donatie niet het grootste obstakel lijkt. Peer reviewed onderzoek onder Marokkaanse en Surinaamse Nederlanders laat zien dat kennis en bewustwording doorslaggevend zijn. Respondenten geven aan dat zij openstaan voor donatie, mits zij beter geïnformeerd worden over het belang van afkomst bij matching en de bestaande tekorten. Betrouwbare informatiebronnen, herkenbare rolmodellen en communicatie via eigen gemeenschappen spelen daarbij een sleutelrol. Deze campagne moet latenzien hoe maatschappelijke urgentie en gerichte communicatie samenkomen.